Antalya’nın Alanya ilçesindeki Syedra Antik Kenti’nde yapılan kazılarda, M. S. 4. ile 6. yüzyıllar arasında inşa edildiği tahmin edilen ve “kıskanan çatlasın” ifadesini içinde barındıran yaklaşık 15 metrekarelik bir mozaik ortaya çıkarılmıştır.
Yaklaşık 3 bin yıl öncesine uzanan bu antik kentte, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın “Geleceğe Miras Projesi” çerçevesinde Alaaddin Keykubat Üniversitesi Turizm Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ertuğ Ergürer liderliğinde kazı çalışmaları devam etmektedir.
Kazı Başkanı Doç. Dr. Ertuğ Ergürer, kentin en büyük evlerinden birinde yürütülen kazı çalışmalarında önemli bir keşif yaptıklarını belirtti.
Yapının merkezi giriş kısmında oldukça iyi korunmuş bir mozaik bulduklarını ifade eden Ergürer, “Geometrik ve çeşitli çiçek motiflerinden oluşan mozaikte henüz başlangıç çalışmalarımızı yürütüyoruz. Mozaiğin 4 ile 6. yüzyıllar arasına tarihlendiğini düşünüyoruz. ” dedi.
Ergürer, yaklaşık 15 metrekarelik mozağı özel kılanın üzerine yerleştirilmiş iki yazıt olduğunu vurgulayarak fikirlerini şöyle sürdürdü:
“Mozağin ortasında ‘güle güle kullan’ veya ‘şansla kullan’ anlamına gelen bir ifade mevcut. Odanın giriş kapısında da yuvarlak bir çerçeve içerisinde başka bir yazıt bulunuyor. Bu yazıtın biraz mecazi bir anlamı var. Yazıttaki ilk kelime ‘kıskançlık’ ya da ‘kıskanan’ anlamına geliyor, ikinci kelime ise ‘çatlayan’ ya da ‘patlayan’ anlamını taşıyor. Günümüzde kullandığımız ‘kıskanan çatlasın’ ifadesine benzer bir anlam söz konusu. Yaklaşık 1500 yıl önce inşa edilmiş bir yapının giriş bölümünde böyle bir ifade ile karşılaşmak bizim için büyük bir sürpriz oldu. ”
“Dağılan bölümlerin tespitini yaparak toparladık”
Ergürer, yapının Syedra’nın önemli konutlarından biri olduğuna inandıklarını ve kazı ile onarım faaliyetlerinin konutun belli kısımlarında devam edeceğini açıkladı.
Üç katlı yapının kuzey tarafında ikinci ve üçüncü katlara ait girişlerin bulunduğunu aktaran Ergürer, “Birçok odaya ve ortada merkezi bir avluya sahip olan bu yapı, M. S. 2. yüzyıldan 7. yüzyıla kadar kullanılmış. Bu süre içerisinde ev sahipleri değişmiş, yeni alanlar eklenmiş, katlar çıkarılmış ve bazı bölümler kapatılmış. Daha sonraki dönemlerde mozaikli bölümün giriş kısmı ve üstü kapatılmış. Mozaiğin üzerinin kapatılması, günümüze kadar bu kadar sağlam bir şekilde ulaşabilmesini sağlamıştır. ” diye konuştu.
Onarım çalışmalarıyla mozaik ve yapının korunmasının sağlandığını vurgulayan Ergürer, temizlik çalışmalarının devam edeceğini belirtti.
Kazı ekibinde yer alan konservatör-restoratör Selma Yağcı, kazı sırasında bulunan mozaik için onarım sürecine geçtiklerini açıkladı.
Mozaiğin genel durumunun iyi olduğunu ifade eden Yağcı, “Acil müdahale gerektiren bazı bölgeler oldu. Sonrasında bordür uygulaması yaptık. Dağılan parçaları belirleyerek topladık. Parçaları yerine yerleştirdikten sonra derz dolgularını gerçekleştirdik. Lokal çalışmalardan sonra yüzey koruyucu uygulama ile süreci tamamladık. ” şeklinde konuştu.